آسیب های ورزشی٬ بهبودی آنها٬ بازگشت کارای آنها و افزایش توانبخشی موضوع این مقاله است و بیشتر به کلیات ابعاد آسیب ها در ورزش توجه دارد و فقط مختص به کوهنوردی نیست.
آسیب های ورزشی که تحت عنوان صدمات ورزشی نیز شناخته میشوند، جراحاتی هستند که هنگام تمرین یا ورزش کردن و یا پس از حادثه رخ می دهند.
انواع آسیب های ورزشی
هر چند آسیب های ورزشی مختلف باعث ایجاد علائم و عوارض متفاوتی می شوند. اما شایع ترین انواع آسیب های ورزشی شامل مواردزیر می شود:
پیچ خوردگی تاندون ها
در اینجا منظور پیچ خوردگیمچپا نیست. بلکه بیش از حد کشیدن یا پاره شدن رباط ها باعث پیچ خوردن می شود. رباط ها تکههایی از بافت هستند که دو استخوان را در مفصل به هم متصل می‌کنند.
کشیدگی عضلانی
کشیدگی بیش از حد یا پارگی عضلات یا تاندون‌ها نیز گاهی باعث پیچ خوردگی می شود. تاندون ها تارهای ضخیم و فیبری از بافتهستند که استخوان را به عضله وصل می کنند.
کشیدگی عضلات معمولاً با پیچ خوردگی اشتباه گرفته می شود.
جراحات زانو
هرگونه جراحتی که در نحوه حرکت مفصل زانو دخالت داشته باشد می تواند یک آسیب ورزشی باشد. این جراحات می تواند از کشیدگیزیاد تا پارگی در عضلات یا بافت های داخل زانو باشد.
تورم عضلات
تورم یک واکنش طبیعی در برابر آسیب است. تورم ماهیچه ها ممکن است دردناک یا ضعیف باشند.
پارگی تاندون آشیل
تاندون آشیل یک تاندون نازک و قدرتمند در قسمت پشت مچ پا است. در طول ورزش سنگین این تاندون ممکن است قسمتی و تمام آن شکسته یا پاره شود. هنگامیکه این اتفاق بیفتد، ممکن است دچار درد ناگهانی و شدید و مشکل در راه رفتن شوید.
ترک برداشتگی
ترک های استخوان با عنوان استخوان شکسته هم شناخته می شود. شکستگی انگشت پا یکی از رایج‌ترین آسیب های ورزشی است.
جابجایی استخوان
آسیب های ورزشی ممکن است استخوانی را در بدن شما جابجا کند. هنگامی که این اتفاق می افتد، استخوان از محل اتصال خودخارج می شود. این عارضه می تواند دردناک باشد و منجر به تورم و ضعف شود.
آسیب به کلاهک گرداننده
۴ قطعه از عضله در کنار هم کلاهک گرداننده را تشکیل می دهند. کلاهک گرداننده شانه را از همه جهت حرکت می دهد. پارگی در هریک از این عضلات می تواند کلاهک گرداننده را تضعیف کند.
درمان آسیب های ورزشی
روش RICE یک روش درمانی معمول برای آسیب های ورزشی است. نام این روش مخفف چهار مورد زیر است:
- استراحت
- یخ
- منقبض ساختن (استرچ)
- بالا بردن عملکرد
این روش درمانی برای صدمات خفیف ورزشی مفید است. بهترین زمان برای نتیجه گرفتن از این روش به کار بردن آن طی ۲۴ تا ۳۶ساعت اول پس از آسیب دیدگی است. روش RICE می تواند به کاهش تورم کمک کرده و از بروز درد و کبودی بیشتر در روزهای اولیه پساز آسیب ورزشی جلوگیری کند.
برای درمان آسیب های ورزشی بسته به شرایط از داروهای بدون نسخه و تجویزی میتوان استفاده کرد. بیشتر این داروها به کاهش درد وتورم کمک می‌کنند. اگر احساس می کنید آسیب ورزشی که دیده‌اید شدید است، بهتر است با پزشک خود مشورت کنید.
مراقبت های اورژانسی
درصورتی که مفصل آسیب دیده شما این علائم را از خود بروز می‌دهد، به دنبال مراقبت های اورژانسی باشید:
- تورم و درد شدید
- شکل گیری توده‌ها، برآمدگی ها یا سایر ناهنجاری های قابل مشاهده
- شنیده شدن صدای ترکیدن یا تق تق به هنگام استفاده از مفصل
- ضعف یا عدم توانایی در انداختن وزن بر روی مفصل
- بی ثباتی مفصل
در صورتی که بعد از مصدومیت هر یک از موارد زیر دیده میشود، سریعا به مراقبت های اورژانسی مراجعه کنید:
آسیب های جدی ورزشی ممکن است به جراحی و فیزیوتراپی نیاز داشته باشد. بنابراین اگر جراحت ما در مدت دو هفته بهبود نیافت،بهتر است با پزشک خود مشورت کنیم.
پیشگیری از آسیب های ورزشی
بهترین راه برای جلوگیری از آسیب دیدگی ورزشی گرم کردن صحیح و انجام کششی قبل از ورزش است. ماهیچه های سرد مستعدفشار زیاد و پارگی هستند. در حالی که عضلات گرم انعطاف پذیرتر هستند. همچنین قابلیت حرکت سریع، خم شدن و پرش را دارند کهباعث می شود احتمال آسیب رسیدن به آنها کمتر شود.
انجام مراحل زیر میتواند راهکار مناسبی برای جلوگیری از آسیب های ورزشی باشد:
استفاده از تکنیک‌های مناسب برای خنثی کردن
برای حفظ سلامت خود و پیشگیری از آسیب های ورزشی بهتر است روش سریع انجام حرکت های خنثی کننده در ورزش یا فعالیت خودرا یاد بگیرید. ورزش های مختلف، حالت ها و وضعیت های متفاوتی دارند. به عنوان مثال در برخی از ورزش ها، خم کردن زانوها در زمانمناسب می تواند از آسیب دیدگی ستون فقرات یا باسن پیشگیری کند.
استفاده از تجهیزات مناسب
برای پیشگیری از آسیب های ورزشی بهتر است کفش مناسب بپوشید. همچنین مطمئن شوید که تجهیزات مورد استفاده شما هنگامورزش، به اندازه کافی از شما محافظت می‌کند. توجه داشته باشید که استفاده از کفش یا ابزار نامناسب می تواند خطر آسیب دیدگیرا افزایش دهد.
زیاده روی نکنید
اگر صدمه دیدید قبل از شروع دوباره فعالیت مطمئن شوید که بهبود یافته اید. سعی نکنید با وجود این که درد دارید، ادامه دهید. پس ازبهبودی، وقتی دوباره انجام فعالیت‌های ورزشی را از سر گرفتید. ممکن است نیاز باشد که با حرکات سبک‌تر آغاز کنید. زیرا در غیر اینصورت ممکن است آسیب ببینید.
بعد از ورزش بدن خود را به آرامی سرد کنید
بخاطر داشته باشید که بعد از فعالیت، بدن خود را با انجام برخی حرکات به آرامی سرد کنید. معمولاً این کار شامل انجام همان حرکاتکششی و تمریناتی است که در گرم شدن انجام می شود.
فعالیت خود را به آهستگی از سر بگیرید
در صورت آسیب دیدن به مدت طولانی از فعالیت‌های خود فاصله نگیرید. استراحت بیش از حد ممکن است فرآیند بهبود را به تأخیربیندازد. پس از ۴۸ ساعت اولیه RICE، می توانید از گرما برای انبساط عضلات گرفته استفاده کنید. به آرامی کارهایتان را انجام دهید وبه تدریج به ورزش مورد علاقه خود بازگردید.
اعضای مستعد آسیب های ورزشی
در آسیب های ورزشی پایین تنه بیشتر احتمال آسیب دیدگی دارد. به طوری که بخش‌های بالایی بدن تنها حدود ۳۰.۳ درصد از آسیب هارا در بر می گیرند. آسیب های سر و گردن نیز روی هم ۱۶.۴ درصد از آسیب ها را تشکیل می دهند.
مرگ ناشی از آسیب های ورزشی نیز به ندرت اتفاق می‌افتد. اما در صورتی که اتفاق بیفتد، بیشتر به دلیل آسیب به سر و خونریزی داخلی است.
دامنه خطرات ناشی از آسیب های ورزشی
هرکس ممکن است صرف نظر از آخرین باری که خود را آماده بازی در زمین فوتبال کرده یا در پشت خط دفاع فوتبال قرار گرفته ممکن است با آسیب‌های ورزشی دست و پنجه نرم کرده باشد. اما برخی عوامل شما یا عزیزانتان را در معرض خطر آسیب دیدگی قرار میدهند. در ادامه برخی از مهمترین این عوامل را نام میبرم.
نوع فعالیت
هرچه خطر پذیرتر می شویم احتمال تجربه کردن آسیب دیدگی نیز بیشتر میشود. همچنین سن شانس آسیب های کوهنوردی که بهبودیآن‌ها بسیار طولای است را افزایش می دهد. آسیب های جدید نیز ممکن است آسیب های قبلی را تشدید کند.
عدم مراقبت
گاهی اوقات آسیب های جدی با آسیب های کوچک شروع می شود. بسیاری از صدمات ناشی از فرسایش، مانند تاندونیت وشکستگی ناشی از استرس، توسط پزشک قابل تشخیص است. اما در صورت عدم درمان یا نادیده گرفتن، می توانند به آسیبجدی تبدیل شوند.
داشتن اضافه وزن
تحمل وزن اضافی می تواند استرس غیرضروری بر مفاصل از جمله باسن، زانوها و مچ پا تحمیل کند. این فشار با تمرین یاورزش بیشتر میشود. این خطر آسیب های ورزشی را افزایش می دهد.
با توجه به نکات مطرح شده، میتوان گفت که معاینه پزشکی توسط پزشک می تواند برای افرادی که می خواهند ورزش راشروع کنند و یا دوباره شروع کنند پیشنهاد میشود.
تشخیص آسیب های ورزشی
بسیاری از صدمات ورزشی به سرعت باعث درد یا ناراحتی می شوند. برخی دیگر مانند صدمات فرسایشی، فقط پس از آسیب هایطولانی مدت قابل توجه هستند. این صدمات اغلب در طی معاینات روتین و چکاپ ها تشخیص داده می شوند. اما اگر احتمال دهید دچارآسیب ورزشی شده اید، پزشک از مراحل زیر برای تشخیص استفاده می کند.
معاینه بدنی
پزشک شما ممکن است سعی کند مفصل یا قسمت آسیب دیده را به دقت بررسی کند. این کار به آنها کمک می کند تا اگر مسئله،حرکت اندام باشد، متوجه شود که حرکت آن چگونه است.
تاریخچه پزشکی
بررسی تاریخچه پزشکی شامل سؤال و جواب از شما در مورد چگونگی جراحت، کارهایی که از زمان جراحت به بعد انجام دادهاید و سوالات دیگر است. اگر این اولین بار است که به پزشک مراجعه می کنید، ممکن است تاریخچه پزشکی دقیق تری نیز ازشما بخواهد.
تست های تصویربرداری
پرتونگاری با اشعه ایکس، MRI، سی تی اسکن و سونوگرافی همه می توانند به پزشک یا ارائه دهنده خدمات بهداشتی کمک کنندتا داخل بدن شما را ببینند. این به آنها کمک می کند تا تشخیص آسیب ورزشی را تأیید کنند.
اگر پزشکتان مشکوک به پیچ خوردگی یا کشیدگی عضله شود، ممکن است به شما توصیه کنند تا روش RICE را انجام دهید.
چیزی که مانند آسیب دیدگی بافت به نظر می رسد، ممکن است یکشکستگی جدی تر باشد.
همچنین هرگز علائم خود را نادیده نگیرید. به یاد داشته باشید که هرچه زودتر مشکل شما تشخیص داده شود و درمان را پیدا کنید،زودتر بهبود می یابید و دوباره می توانید به ورزش خود بازگردید.
برگرفته از مقاله صبا روفگر
